Największym wyzwaniem dla władz samorządu będzie napływ tysięcy nowych członków palestry oraz rzeszy aplikantów.
Zakończony w sobotę (20 listopada) wieczorem Krajowy Zjazd Adwokatury, najwyższa władza polskiej palestry, wybrał nowy samorząd, w tym Naczelną Radę Adwokacką i jej prezesa. Został nim Andrzej Zwara, wspólnik kancelarii Głuchowski, Rodziewicz, Siemiątkowski, Zwara i Partnerzy z Sopotu, miasta, w którym odbywał się zjazd.
Prezes z Sopotu
Walkę o fotel „pierwszego adwokata RP” stoczył z Piotrem Sendeckim, dziekanem lubelskiej rady adwokackiej. Andrzej Zwara otrzymał 155 głosów delegatów, a jego rywal 132. Uczestnicy zjazdu podzielili się na dwa niemal równe obozy. Wydawało się, że jedynym, który mógł je zjednoczyć, był pełniący po śmierci Joanny Agackiej-Indeckiej obowiązki prezesa NRA Andrzej Michałowski. Ten jednak nie zgodził się kandydować.
– Nie nadaję się na zakładnika jakiejś grupy – mówił podczas zjazdu. W wyborach do NRA zdobył jednak ponad 200 głosów, najwięcej ze wszystkich.
– Wybory na stanowisko prezesa NRA nie powinny być plebiscytem – powiedział Piotr Sendecki, uzasadniając swoją decyzję o kandydowaniu. Jak mówił, podjął ją tuż przed zjazdem, za namową kolegów ze swojej izby adwokackiej. Podkreślił w wystąpieniu przedwyborczym, że adwokatura jest zróżnicowana, ale jedna. Powinna się unowocześniać, a jednocześnie hołubić swoją tradycję zawodową.
Andrzej Zwara o starcie w wyborach zdecydował wcześniej. W swojej mowie położył nacisk na publiczne funkcje samorządu.
– Nie jesteśmy związkiem zawodowym – stwierdził. Wypowiedział się za odrębnością korporacji, przeciwko próbom odgórnego łączenia z radcami czy likwidacji mniejszych izb adwokackich.
Misja musi trwać
Takie stanowisko zajął zjazd w swojej uchwale programowej, w której wskazał na różnice między obu profesjami. Nie wykluczył wszakże, iż w przyszłości powstaną warunki, które umożliwią zaakceptowaną przez oba samorządy ich unifikację. Delegaci wyrazili zaniepokojenie inicjatywą ministra sprawiedliwości, który na zjeździe radców poparł ich aspiracje do występowania jako obrońcy w procesach karnych. Radcom, którzy chcą się tego podjąć, uchwała zaoferowała możliwość wstępowania w szeregi adwokatury. Zjazd opowiedział się także za przywróceniem ustnej formy egzaminu adwokackiego oraz zwiększeniem udziału adwokatów w państwowych komisjach egzaminacyjnych.
W uchwale znalazło odzwierciedlenie zjawisko masowego wzrostu liczby adwokatów. Delegaci potwierdzili, że etyka zawodowa powinna mieć prymat nad biznesem. Postulowali rozszerzenie aktywności zawodowej; uchwała wspomina o pomysłach łączenia usług adwokackich z inwestycyjno-finansowymi oraz usługami obrotu nieruchomościami, a także o świadczeniu pomocy prawnej przez Internet. Mowa jest także o ustawowym uregulowaniu tytułu adwokata specjalisty oraz określeniu kryteriów jego uzyskiwania.
Zjazd zaprotestował przeciwko legislacyjnemu projektowi utworzenia zawodu doradcy prawnego wyposażonego w kompetencję do występowania przed sądem. Goszczący na nim Maciej Bobrowicz, prezes Krajowej Rady Radców Prawnych, zaapelował o wsparcie palestry w walce z tym projektem, który jest wielkim zagrożeniem dla obu samorządów, ponieważ może zdewastować rynek usług prawnych.
W drugiej uchwale o charakterze społecznym, wyrażającej misję adwokatury w ochronie praw i wolności obywatelskich, zjazd napiętnował zagrożenia, m.in. ograniczanie roli samorządów zawodowych, podsłuchiwanie rozmów telefonicznych, złą jakość przepisów, za wysokie opłaty sądowe.
Gorzkie brawa
Gość zjazdu minister sprawiedliwości Krzysztof Kwiatkowski potwierdził zapowiedziany na wcześniejszym zjeździe radców zamiar powołania zespołu, który zajmie się sprawą rozszerzenia ich uprawnień na prowadzenie obrony w postępowaniach karnych. Wspomniał też o konieczności wypracowania nowych zasad wynagradzania adwokatów i radców za pomoc prawną, zapraszając do współpracy samorząd. Andrzej Michałowski przypominał mu, że od dwóch lat leży w ministerstwie przygotowany przez niego projekt reformy wynagrodzeń.
Jego wystąpienie jako poprzedniego, tymczasowego prezesa NRA, który zdawał relację z upływającej kadencji rady, zostało przyjęte przez delegatów oklaskami na stojąco. Było w nim wiele gorzkich słów. Michałowski mówił, że adwokatura jest na zakręcie, że w samorządzie pracuje garstka członków władz, że coraz większe jest poczucie braku wspólnoty. Zjazd uhonorował go specjalną uchwałą pochwalną za zasługi dla korporacji.
– Michałowski był pierwszym ustępującym prezesem, który powiedział, że jest źle, a sala biła mu brawo – podsumował Włodzimierz Łyczywek ze Szczecina.
W dyskusji poruszano m.in. problemy wadliwej legislacji i jak temu przeciwdziałać. Wieńczysław Grzyb z Bielska-Białej proponował ustawowe ograniczenia pochopnych zmian kodyfikacji. Krzysztof Bachmiński z Krakowa chciał takiej zmiany konstytucji, by NRA mogła kierować do Trybunału Konstytucyjnego każdą wadliwą ustawę. Andrzej Malicki z Wrocławia postulował wprowadzenie dyscyplinarnej kary zakazu pisania skarg kasacyjnych dla adwokatów, którzy pokazali, że nie umieją tego robić.
Przewijał się także wątek kondycji materialnej adwokatów. Zdaniem Włodzimierza Łyczywka, gdy problemy ze zleceniami pojawią się na większą skalę, samorząd będzie jednak musiał stać się związkiem zawodowym, tak jak stowarzyszenie Iustitia, które walczy o podwyżki płac dla sędziów.
Ważnym akcentem zjazdu było nadanie przez prezydenta RP wysokich odznaczeń państwowych zasłużonym adwokatom. M.in. Krzyże Kawalerskie Orderu Odrodzenia Polski otrzymali Andrzej Malicki oraz Andrzej Siemiński.
Komentuje: Andrzej Zwara, prezes Naczelnej Rady Adwokackiej
Adwokatura zacznie odgrywać bardzo aktywną rolę w życiu publicznym. Nasze środowisko, które walczy o prawa i wolności, doszło do wniosku, że nie możemy być obojętni wobec tego, co się dzieje w naszym państwie. Przestajemy być niemym świadkiem życia społeczno-politycznego, ponieważ uważamy, ze dzieje się to ze szkodą dla obywateli, ich praw i wolności. Przestajemy się zajmować wyłącznie sprawami zawodowymi i dyskusją o naszym stosunku do radców prawnych. Będziemy bardziej aktywni w sferze publicznej. Jest taki wyjątkowy czas w naszym kraju, że musimy zabrać głos.
Ireneusz Walencik
***
Redakcja dziennika „Rzeczpospolita” zaprasza wszystkich czytelników do wzięcia udziału w konkursie Rafała Ziemkiewicza „GIERKIZMY„. Najlepsze opisy, skąpane w oparach absurdu III RP, zostaną wyróżnione
intrygującymi nagrodami.
Idea konkursu: absurdalnie prosta! ZAPRASZAMY!
